ภาพเก่าวัดพระแก้ว จ.เชียงราย ไม่ทราบปี พ.ศ.ที่ถ่าย วัดพระแก้วจะอยู่ใกล้กับ รพ.โอเวอร์บรู๊ค (รพ.ฝรั่ง)

กำแพงประตูเมืองเก่า เมืองเชียงราย จ.เชียงราย ไม่ทราบปี พ.ศ.ที่ถ่าย ประตูนี้เป็นประตูที่สร้างขึ้นมาใหม่แทนที่ของเดิม ประตูนี้เป็นประตูระหว่างกลางถนนพหลโยธิน ใกล้กับ 5 แยกพ่อขุนเม็งราย ตรงกลางของประตูตอนนี้ทำเป็นถนนที่กลับรถ

ภาพเก่าดอยตุง จ.เชียงราย ไม่ทราบปี พ.ศ. ที่ถ่าย

เมื่อสมัยต้นๆ รัชกาลที่ ๕ ที่วัดสระเกศเป็นแหล่งรวมของแร้งจำนวนมาก สาเหตุที่มันมาอยู่ที่วัดนี้ ก็เนื่องจากสมัยนั้น ทางคุกเอาศพนักโทษมาทิ้งที่วัดนี้เพื่อให้เป็นเหยื่อของแร้งกากิน

นอกจากศพของนักโทษแล้ว บางทีศพของคนยากจนซึ่งไม่มีญาติพี่น้อง หรือไม่สามารถจะเผาได้ ก็ถูกนำมาทิ้งไว้ให้แร้งกินเช่นเดียวกัน

วัดสระเกศเป็นวัดที่อยู่ใกล้กับประตูผี ซึ่งเป็นประตูเมืองเพียงประตูเดียว ที่ให้เอาศพของคนที่ตายภายในกำแพงเมืองออกไปเผานอกเมืองตามธรรมเนียมประเพณีแต่โบราณ

ดังนั้น วัดสระเกศจึงเป็นวัดที่ใครๆ ก็พากันเอาศพมาทิ้งหรือมาไว้ที่วัดนี้ เพราะสะดวกในการไปมาในครั้งกระนั้นยิ่งกว่าวัดอื่นๆ

ความจริงที่วัดสระเกศ มีฝูงแร้งคอยกินซากศพคนมาตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ ๒ แล้ว เพราะครั้งนั้นได้เกิดอหิวาตกโรคหรือที่เรียกกันในสมัยนั้นว่า “โรคห่า” หรือ “ไข้ป่วงใหญ่” ขึ้นในกรุงเทพฯ และหัวเมืองใกล้เคียง ปรากฏว่ามีคนตายเป็นจำนวนมาก ตามพระราชพงศาวดารกล่าวว่า เพียง ๑๕ วันกว่าๆ เท่านั้น คนตายด้วยโรคนี้เป็นจำนวนถึง ๓ หมื่นคน ถึงขนาดศพที่เอาไปทิ้งไว้ในป่าช้า และศาลาดินวัดสระเกศ วัดบางลำพู (วัดสังเวชฯ) วัดบพิตรภิมุข วัดปทุมคงคา และวัดอื่นๆ อีกหลายวัด กองเป็นภูเขาเลากาจนศพก่ายกันเหมือนกองฟืน แม้แต่ในแม่น้ำลำคลองก็เต็มไปด้วยซากศพจนใช้กินใช้อาบไม่ได้

โดยเฉพาะที่วัดสระเกศ เนื่องจากมีศพมากกว่าวัดอื่นๆ ไม่สามารถที่จะเผาและฝังได้ทันที จึงต้องขุดหลุมขนาดใหญ่ แล้วเอาศพทิ้งลงไปในหลุมสุมกันอยู่อย่างนั้น จนมีฝูงแร้งกาและหมามาลงมากินเป็นประจำ

มีเรื่องเล่าว่า แร้งที่มาลงกินศพที่วัดสระเกศตัวหนึ่ง เป็นแร้งที่อยู่ถึงเมืองพิจิตรโน่น แร้งตัวนี้มีชื่อว่า “หงส์ทอง” เป็นแร้งที่พระภิกษุเมืองพิจิตรรูปหนึ่งเลี้ยงไว้จนเชื่องตั้งแต่ยังเป็นลูกแร้ง โดยพระภิกษุรูปนั้นได้เอาผ้าแดงผูกคอไว้เป็นเครื่องหมาย

สาเหตุที่ทราบว่าเป็นแร้งเมืองพิจิตร ก็เนื่องพระภิกษุรูปนั้นลงมากรุงเทพฯ ซึ่งการเดินทางในสมัยนั้นต้องมาทางเรือเป็นแรมเดือน ได้มาพบหงส์ทองของท่านกำลังจิกกินซากศพที่วัดสระเกศเข้าโดยบังเอิญ

เรื่องแร้งวัดสระเกศนี้ จากในหนังสือนาวิกะศาสตร์เรื่อง “ฝรั่งเศส-สยาม ร.ศ. ๑๑๒” ซึ่งเป็นรายงานของเรือเอก หลุยส์ ดารติช ดูฟูรเนต์ ผู้บังคับการเรือโคเมตของฝรั่งเศสที่เดินทางเข้ามากรุงเทพฯ ระหว่างเกิดกรณีพิพาทเรื่องดินแดนทางฝั่งซ้ายของแม่น้ำโขง แล้วผู้นำเที่ยวได้พามาที่วัดสระเกศ ได้บรรยายถึงสภาพของแร้งวัดสระเกศและสถานที่ทิ้งศพไว้ว่า

เมื่อได้เห็นและได้กลิ่นซากศพ ภาพนกอันน่าเกลียด ซึ่งกำลังเกาะอยู่บนหลังคาวัดผุๆ พังๆ เพื่อคอยอาหารของมัน และได้ฟังคำอธิบายจากพระภิกษุรูปร่างพิลึกน่ากลัว ในบริเวณอันน่าสลดใจนี้ ก็ได้ทำให้เกิดความอึดอัดใจเสมือนฝันร้าย และกล่าวว่าสภาพที่นี้เป็นนรกอเวจีส่วนหนึ่ง ซึ่งเป็นบริเวณที่ประหลาดที่สุดของกรุงเทพฯ

เรือเอก หลุยส์ ดารติช ดูฟูรเนต์ ยังได้ระบายความรู้สึกในเรื่องการทิ้งศพให้แร้งกินว่า กรุงเทพฯ มีทั้งอาระธรรมสมัยเก่ากับอารยะธรรมสมัยใหม่ควบคู่กันไป เพราะกรุงเทพฯ สมัยนั้น มีไฟฟ้าใช้แล้ว ตามถนนสายต่างๆ มีรถรางไฟฟ้าวิ่ง มีสายโทรเลข โทรศัพท์ระเกะระกะทั่วๆ ไป มีเรือจอดในแม่น้ำ มีโรงทหารแบบยุโรป และใช้ปืนเล็กแบบใหม่สุด แม้แต่รถไฟก็มีวิ่ง ซึ่งสิ่งเหล่านี้เป็นความเจริญแบบใหม่ที่ไทยนำมาใช้ แต่ก็ยังมีความรู้สึกนึกคิด จารีตประเพณีโบราณระคนปนอยู่ด้วย เช่น การทิ้งซากศพให้แร้งกิน เป็นต้น

การตักบาตรเทโวเป็นพิธีการทางศาสนาที่ดึงดูดผู้คนในเชียงรายให้หลั่งไหลมารวมกัน โดยเฉพาะผู้ที่อาศัยอยู่รอบๆ ตัวเมืองเชียงราย เช่น บ้านสันทราย บ้านดู่ หากอยู่ไกลก็ต้องออกเดินทางจากบ้านแต่เช้า อาจจะตี 3 หรือเช้ากว่านั้น เนื่องจากต้องเผื่อเวลาในการเดินทาง เพราะการเดินทางขณะนั้นใช้วิธีการเดินเท้า หรือการปั่นจักรยาน

วันตักบาตรเทโวหมายถึง วันทำบุญตักบาตรในเทศกาลวันออกพรรษา ตามความเชื่อของพุทธศาสนิชน ว่าเป็นวันที่พระพุทธเจ้าเสด็จลงจากสวรรค์ชั้นดาวดึงส์หลังจากเทศนาอภิธรรมปิฎกโปรดพุทธมารดา วันตักบาตรเทโวที่เชียงรายในอดีต พระสงฆ์ สามเณร จะถือบาตรเดินเรียงไปตามลำดับ โดยจะเดินเท้าลงจากวัดพระธาตุดอยจอมทองในช่วงเวลาประมาณ 07.00 น. – 08.00 น. ภาพที่ประชาชนได้พบเห็นจึงเปรียบเสมือนเห็นพระสงฆ์เดินลงมาจากสรวงสวรรค์ลงมายังเบื้องล่าง ก่อให้เกิดความประทับใจแก่ผู้เฝ้ารอตักบาตรยิ่งนัก จากนั้นขบวนพระสงฆ์จะเดินผ่านลงมาด้านข้างโรงเรียนเชียงรายวิทยาคม ผ่านเทศบาล เข้าสู่ถนนธนาลัย แต่อย่างไรก็ตามบริเวณเชิงดอยจะมีผู้คนมากที่สุด พุทธศาสนิกชนต่างก็นำข้าว อาหารคาวหวาน มาเรียงรายกันอยู่เป็นแถวตามแนวทางที่รถบุษบกเคลื่อนผ่าน คอยตักบาตร ซึ่งประชาชนชาวเชียงรายจะนิยมมากันเยอะมาก ไม่เฉพาะผู้สูงอายุ แต่จะมีทุกเพศ ทุกวัย แม้กระทั่งวัยหนุ่ม สาว

ภาพบรรยากาศความสุขในการตักบาตรเทโวของชาวจังหวัดเชียงราย

ชาวเชียงรายขณะรอตักบาตร โดยจะให้ความสำคัญกับการแต่งกาย เอื้อเฟื้อภาพโดย คุณสุนี อัศวโกวิทพงศ์

ภาพถ่ายมุมสูงจากจุดที่พระสงฆ์เดินลงบิณฑบาต สังเกตผู้คนที่เฝ้ารอตักบาตรมีเป็นจำนวนมาก พ.ศ.2501 เอื้อเฟื้อภาพโดย ร้านฟองเสรี แม่จัน

ขอขอบคุณ oldchiangrai.com

สะพานข้ามแม่น้ำกก ในอดีดคนเชียงรายจะเรียกว่า “ขัวเหล็ก” ซึ่งเป็นสะพานที่ใช้โครงสร้างเป็นเหล็กโค้งอยู่ 3 ช่วง เป็นสะพานในลักษณะแบริ่ง คานเหล็ก โดยพื้นจะปูด้วยไม้เป็นท่อนๆ

สะพานข้ามแม่น้ำกกมีความกว้างขนาดให้ เกวียนข้ามผ่านได้ สะพานนี้เคยถูกทิ้งระเบิดในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 แต่ก็สามารถซ่อมแซมได้ และมีการซ่อมแซมอีกครั้งในช่วงปี พ.ศ. 2495 – 2496 เพื่อให้ตัวสะพานมีความแข็งแรง และรองรับรถยนต์ รถบรรทุก ที่เริ่มมีมากขึ้นในเชียงราย จนกระทั้งปี พ.ศ. 2512 สะพานแห่งนี้ได้ถูกรื้อออก และสร้างเป็นสะพานคอนกรีตแทน ความสวยงามและความคลาสสิกของสะพานทำให้คนในยุคนั้นนิยมมาถ่ายรูปกันมากที่บริเวณสะพาน แม้กระทั่งภาพของตัวสะพานและวิวทิวทัศน์รอบข้างก็ได้ถูกนำไปเป็น ส.ค.ส. ที่ได้รับความนิยมอย่างมากของคนเชียงรายในยุคนั้น

ภาพในอดีตชาวเชียงรายนิยมมาถ่ายรูปกับสะพานแม่น้ำกก เอื้อเฟื้อภาพโดย คุณสุนันท์ จริยพงษ์ไพบูลย์

เจดีย์พระสถูปสมเด็จพระนเรศวรมหาราช รัฐฉาน “ชโยเดีย ตั๊ดมู อ๊กกุ ตองเจ เจดีย์พระสถูปสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ในเมืองหาง รัฐฉาน”

สถานีรถไฟนครลำปาง พ.ศ.2489 ถ่ายโดยนายเสาร์แก้ว ไชยยา ชาว อ.เกาะคา
ที่มา : ผศ.ประสงค์ แสงแก้ว นำมาให้เมื่อวันที่ 21 ธ.ค.2549

สถานีรถไฟลำปาง เอื้อเฟื้อภาพโดยยายไพบูลย์ บานพิกุล

สถานีรถไฟนครลำปางและรถม้า ที่มา : คุณอนันต์ กิตติวรากูล ร้านลำปางโฟโต้

รถไฟขบวนแรกมาถึงลำปาง เมื่อ 1 เมษายน 2459

บริเวณด้านหน้าสถานีรถไฟ ลำปางในอดีต ยังเป็นดินอยู่
ขอขอบคุณ lampang108.com

น้ำท่วม อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ ไม่ทราบปี พ.ศ. ที่ถ่าย คิดว่าน่าจะเป็นตอนน้ำท่วมกรุงเทพฯ พร้อมกับ น้ำท่วม ลานพระบรมรูปทรงม้า

น้ำท่วม ลานพระบรมรูปทรงม้า เหตุการณ์น้ำท่วมกรุงเทพฯ เมื่อปี พ.ศ. 2485